Enthousiast en toegerust team presenteert zich tijdens startsymposium

Nouwens benadrukt dat Stichting Prisma erg blij is dat ze de kans krijgt om, samen met de Viersprong uit Halsteren en MST-Nederland, een bewezen effectieve Amerikaanse behandeling voor (veroordeelde) probleemjongeren nu als pilot in te zetten voor jongeren met een licht verstandelijke beperking. 'Jongeren tussen de 12 en 18 jaar met een lichte verstandelijke beperking zijn kwetsbaar. Een aantal van hen raakt serieus in de problemen door asociaal en crimineel gedrag. Ze veroorzaken veel overlast. Kenmerkend voor hen is dat ze flinke carrière maken in de hulpverlening en steeds verhuizen van instelling naar instelling. Zonder dat de hulpverlening baat heeft. Deze therapie moet daarin verandering brengen.'

Jongeren horen thuis
Jac de Bruijn, programmamanager MST-LVB van Prisma, toont zich een enthousiast gastheer en verzekert de aanwezigen een pittig programma. Wim van Geffen, directeur MST-Nederland, feliciteert Prisma en De Viersprong en stelt dat LVB-jongeren met grote problemen niet achter de tralies horen. 'Het helpt niet om ze op te sluiten. Deze kinderen horen thuis. Met het intensieve programma dat in Amerika is ontwikkeld, doet het team alles wat nodig is om jongeren in hun thuissituatie te helpen.

Daarbij richten ze zich op de eigen kracht van de jongere, het gezin en de mensen in zijn omgeving. De behandeling is intensief: therapeuten zijn bijna dagelijks in het gezin en zijn 24 uur per dag bereikbaar voor advies en hulp. Zij hanteren negen principes binnen een analytische cyclus. Deze therapie, die maximaal 150 dagen duurt, is beslist geen hobbyisme en kent een kwaliteitssysteem dat bewezen effectief is', legt Van Geffen uit.

Principes therapie

Hans Bakker, MST-consultant bij MST-Nederland, licht toe hoe belangrijk sociale contacten zijn voor een positieve ontwikkeling van jongeren. En hoe desastreus verkeerde vrienden kunnen zijn. 'Binnen deze gezinnen is heel veel aan de hand. Wij bedenken van alles om het tij te keren. Zoals gezegd gebruiken we daarbij de negen principes. Dat betekent dat we eerst de problemen inventariseren en daarop gerichte interventies gaan bedenken en uitvoeren. Daarbij gaan we uit van de eigen kracht van de jongeren, het gezin en zijn netwerk. We willen nadrukkelijk patronen doorbreken. Ook leggen we gedurende de behandeling steeds meer verantwoordelijkheid bij de ouders en de jongere. Waarbij we de ouders helpen om toezicht te houden en regels te stellen. De hulp is gericht op het hier en nu, passen we indien nodig steeds aan en laten we aansluiten op de leefwereld van de jongere. Uiteindelijk moeten ze het doen zonder ons, dus ook daar richten we ons op. En we evalueren steeds onze aanpak: wij moeten als therapeuten namelijk zorgen dat het werkt.'

Eigen sector

Om de aanwezigen een nog beter beeld te geven van de doelgroep waarop deze pilot zich richt, spreekt wetenschapper Xavier Moonen. Hij is verbonden aan de Koraalgroep en de Universiteit van Amsterdam. Moonen beschrijft dat de jongeren weliswaar allemaal beschikken over een laag IQ, maar dat hieraan verschillende redenen ten grondslag liggen. Dat betekent volgens hem ook dat de begeleiding en behandeling van deze jongeren geen variant is van zorg voor mensen met een verstandelijke beperking, maar vraagt om een eigen sector met een eigen doelgroep, methodieken en perspectieven. 'Deze jongeren hebben allemaal hun eigen vaardigheden en talenten, die we op verschillende manieren moeten stimuleren. En het feit dat jongeren zich blijven ontwikkelen tot hun 25e maakt dat het vreemd is om te stoppen met begeleiding op hun 18e.'

Rob Schuddemat, directeur van de William Schrikker Groep, kent de doelgroep als geen ander. Zijn organisatie begeleidt heel veel jongeren met een licht verstandelijke beperking die de fout in gingen en werden veroordeeld. 'Deze jongeren hebben problemen op vijf domeinen: cognitief, sociaal, emotioneel, persoonlijkheid en context. Ze zijn enorm beïnvloedbaar. Dat betekent een gevaar, maar ook een kans. Want ook wij kunnen ze in positieve zin beïnvloeden.' Hij geeft aan dat 60 procent van alle jongeren in detentie licht verstandelijk beperkt is. 'En heel veel van hen komen hier pas achter als ze bij ons komen voor jeugdreclassering.' Gezien zijn ervaringen, verwacht Schuddemat veel van deze nieuwe behandeling en wenst het team, dat binnen de pilot aan de slag gaat, heel veel succes.

Sterrenteam

Dat team staat inmiddels klaar om zichzelf voor te stellen. Supervisor Katrien De Vuyst: 'Je vraagt bij deze behandeling heel veel van ouders. Dat betekent dat je als therapeuten de intrinsieke motivatie van ouders moet vinden. Daar gaan wij voor.' Na een aantal stellingen, die de aanwezigen laat proeven aan de moeilijke uitdaging waarvoor het team staat, presenteert De Vuyst zichzelf en haar sterrenteam: (vlnr) Ellis van Akkerveeken, Yvette Holl-Stobbe, Katrien De Vuyst en Renée Dekker.